Harvard T.H. Chan Halk Sağlığı Okulu’ndan araştırmacılar, yeşil Akdeniz diyeti’nin beyin yaşlanmasını yavaşlatabileceğini ortaya koydu. 22 Eylül 2025’te ScienceDaily ve Clinical Nutrition dergisinde yayınlanan bu çalışma, yeşil çay ve su bitkisi Mankai içeren bu diyeti benimseyenlerde, beyin yaşlanmasını hızlandıran protein seviyelerinin azaldığını gösterdi. 18 ay süren DIRECT PLUS denemesinden elde edilen veriler, anti-inflamatuar bileşiklerin beyin sağlığını korumasında kilit rol oynadığını işaret ediyor. Bu diyet, bilişsel fonksiyonların korunması için güçlü bir araç olarak öne çıkıyor.
Araştırmanın Detayları
Çalışma, Ben-Gurion Üniversitesi, Harvard T.H. Chan Halk Sağlığı Okulu ve Leipzig Üniversitesi’nden araştırmacılar tarafından ortaklaşa gerçekleştirildi. Araştırmacılar, yaklaşık 300 katılımcının yer aldığı DIRECT PLUS denemesinin verilerini analiz etti. Katılımcılar 18 ay boyunca üç farklı diyet uyguladı:
- Standart Sağlıklı Diyet: Dengeli ve genel sağlık odaklı.
- Geleneksel Akdeniz Diyeti: Basit karbonhidratları azaltan, sebze ağırlıklı ve kırmızı eti tavuk ve balıkla değiştiren kalori kısıtlı bir diyet.
- Yeşil Akdeniz Diyeti: Yukarıdaki diyete ek olarak yeşil çay ve Mankai içeren bir versiyon.
Bulgular
Katılımcıların kanındaki protein seviyeleri ölçüldüğünde, bazı proteinlerin yüksek seviyelerinin beyin yaşlanmasını hızlandırdığı belirlendi. Ancak yeşil Akdeniz diyeti uygulayanlarda bu protein seviyelerinin azaldığı gözlendi. Araştırmacılar, yeşil çay ve Mankai’nin içerdiği anti-inflamatuar moleküllerin bu koruyucu etkiyi sağladığını öne sürüyor.
Harvard Chan Okulu’ndan doktora sonrası araştırmacı Anat Meir, “Kan dolaşımındaki proteinleri incelemek, yaşam tarzı ve diyet değişikliklerinin beyin yaşlanma süreçlerini gerçek hayatta nasıl etkilediğini gözlemlememizi sağlıyor,” diyor. “Bu yöntem, semptomlar ortaya çıkmadan çok önce biyolojik değişiklikleri anlamamıza olanak tanıyor. Protein imzalarını haritalayarak, diyet gibi müdahalelerin bilişsel fonksiyonu yaş ilerledikçe nasıl koruyabileceğini güçlü bir şekilde ortaya koyuyoruz.”
Bilimsel ve Pratik Önemi
Beyin yaş farkı, kronolojik yaştan daha yaşlı bir beyinle ilişkilendirilen hafif bilişsel bozukluk ve Alzheimer gibi nörolojik durumlarla bağlantılı. Yeşil Akdeniz diyeti, bu gap’i kapatmaya yardımcı olarak beyin sağlığını destekliyor. Çalışmanın kıdemli yazarı Iris Shai, diyetin beyin yaşlanmasını yavaşlatmadaki potansiyelini vurgularken, Dong Wang, Frank Hu ve Meir Stampfer gibi diğer Harvard araştırmacıları da çalışmaya katkıda bulundu.
Anti-İnflamatuar Etki
Yeşil çay ve Mankai’nin anti-inflamatuar özellikleri, beyindeki iltihaplanmayı azaltarak nörodejeneratif hastalıkların riskini düşürebilir. Mankai, A ve B12 vitamini ile demir gibi besinler açısından zengin bir su bitkisi olarak biliniyor ve yeşil çayın polifenolleri de oksidatif stresi azaltmada etkili.
Bu araştırma, yeşil Akdeniz diyeti’nin beyin sağlığını koruma ve yaşlanmayı yavaşlatma potansiyelini kanıtlıyor. Yeşil çay ve Mankai’nin eklenmesi, geleneksel Akdeniz diyeti’nin faydalarını artırarak bilişsel fonksiyonların korunmasında umut vadediyor. Gelecekteki çalışmalar, bu diyetin uzun vadeli etkilerini ve daha geniş popülasyonlardaki uygulanabilirliğini değerlendirebilir
